Navigeren in de winter 00002 2 Wat heb je nodig om te navigeren in de winter?

Wat heb je nodig om te navigeren in de winter?

Wat heb je nodig voor navigeren in een winterse witte wereld?

Als je in de winter in de natuur bent dan is het anders. Alles is bedekt met een laag sneeuw. Het ruikt anders, het klinkt anders en de tijd lijkt soms stil te staan.

Maar zolang je zelf niet stil staat en aan het verplaatsen bent, is het van (levens)belang dat je weet waar je bent. Navigeren is een essentieel onderdeel van winterexpedities.

Navigeren gaat net even wat anders dan in de zomer. (Hoe dat gaat lees je in het blog: Hoe kun je koers houden door goed navigeren) In de winter zijn paden bedekt met sneeuw. Dus overal waar je gaat, ziet het er min of meer hetzelfde uit. Contouren zijn minder duidelijk zichtbaar. Markeringen zijn ondergesneeuwd. Mochten ze er al geweest zijn.

In plaats van micronavigatie toe te passen. Waar zit ik op dit pad? Is het handiger om macronavigatie toe te passen. Waar zit ik in deze vallei? Kijk naar de grotere element om je heen en bepaal je positie op de kaart. Moet je die wel bij je hebben…

In dit artikel ga in op de uitrusting die je minimaal bij je moet hebben voor een goede navigatie in de winter.

Manhauling Heroes of Telemark, Hardangervidda

Manhauling tijdens de Heroes of Telemark, Hardangervidda Noorwegen

Navigatie-uitrusting.

De uitrusting om in de winter te navigeren is minimaal een kaart en een kompas. Maar een GPS is ook zeker aan te bevelen. Zorg dat je spullen ook in de winter, en dus bij vorst, werken. En dat ze met handschoenen aan te bedienen zijn. Vaak werkt alles goed in de winkel en thuis, maar is het in het veld net even wat lastiger. En juist dan komt het er op aan. Thuis en in de winkel zou je dus best wel eens met handschoenen aan al je spullen kunnen testen. Je zal verbaasd staan van hoe klunzig sommige dingen gaan.

Kaartstudie in een hut in Noorwegen tijdens de Heroes of Telemarken tocht

Kaartstudie in een hut in Noorwegen tijdens de Heroes of Telemarken tocht

Kaarten voor je oriëntatie.

Een kaart van 1:100.000 is prima en volstaat in de meeste gevallen. Maar als er een kaart van 1:50.000 beschikbaar is, dan is dit vaak handiger. Behalve als je Groenland gaat oversteken. Want dan sleep je veel kaarten mee die allemaal min of meer wit zijn. In dat geval kun je ook navigeren met kaarten van alleen het begin en het eind van de expeditie.

Vaak is een kaart te verkrijgen van een soort plastic. Dat is handig omdat deze kaarten sterker zijn en beter tegen vocht kunnen. Dus gaat zo een kaart langer mee.

Denk er wel aan om een recente kaart te gebruiken. Dus check de datum van uitgifte en vergelijk de kaart die je hebt met de kaart die nu in de winkel te koop wordt aangeboden. Wegen, dorpen, gletsjers. Ze zijn allemaal aan verandering onderhevig. Een goede kaart koop je makkelijk bij kaartenwinkel de Zwerver in Groningen.

Topografische kaart van Kebnekaisefjällen

Topografische kaart van Kebnekaisefjällen

Kaarthoes ter bescherming van je kaart.

Een kaarthoes is handig om de kaart in op te bergen. Een kaarthoes is idealiter gemaakt van flexibel plastic met siliconen erin. Dit is ook bij vorst goed bruikbaar. Ortlieb heeft goede kaarthoezen die lang mee gaan.

De kaarthoes moet een touwtje hebben waarmee je de kaarthoes over je nek kunt dragen. Doe daarna je arm door de hoes en het touwtje doen. Dit voorkomt oneindig draaien van de kaarthoes als het waait. Hiermee voorkom je dat je min of meer stikt omdat het touwtje zich om je nek draait en je kunt de kaart zo ook makkelijker pakken en voor je houden.

Tijdens het verplaatsen is het handig om de kaart als je die niet gebruikt op je rug of onder je arm te houden.

Mocht je trouwens een kaarthoes kopen waarbij het touwtje een quick release heeft. Zo een sluiting die voorkomt dat je verstikt kunt raken. De kaarthoezen van Decathlon hebben dit bijvoorbeeld. Haal die sluiting dan weg en leg een knoop in het touw. Het laatste wat je wilt is dat de quick release in een storm loslaat en dat je kaart weg waait.

Waterdichte kaarthoes van Ortlieb in A-4 formaat

Waterdichte kaarthoes van Ortlieb in A-4 formaat

Kompas voor navigatie.

Je kompas is het tweede item dat onmisbaar is. Kies een eenvoudig kompas. Liefst een plaatkompas. Dit kompas heeft geen externe beweegbare delen die kapot kunnen gaan. Ook hoef je dit kompas niet eerst open te klappen of te trekken. Dit kompas is dus altijd klaar voor gebruik. Ook met handschoenen aan is dit kompas makkelijk in de hand te houden en je hebt snel een inzicht van je koers.

Uiteraard zit er een touwtje aan het kompas. Draag je kompas om je nek of maak het touwtje ergens ander aan vast. Zo valt het niet in of wellicht onder de sneeuw als je het laat vallen.

Zelf werk ik in de winter met een kompas van Suunto. Tijdens de oversteek van Groenland heb ik gebruik gemaakt van de Suunto A-10. Dit kompas kost nog geen €20 en is perfect voor deze expeditie.

Suunto A-10 kompas

Suunto A-10 kompas met fluitje en huttensleutel

Navigeren met je telefoon.

Google maps zit zeker op je telefoon. En zo zijn er nog legio apps die het navigeren in de natuur makkelijk maken. Denk aan Maps.me, Guru Maps, Outdooractive of de diverse topografische diensten die een app hebben uitgegeven met hun kaarten.

Maar… die batterij en de dekking. In de winter zijn er een aantal nadelen aan navigeren met je telefoon. Om maar te beginnen met de batterij. Die houdt het niet zo lang vol. Vaak blijft je telefoon het prima doen als hij in je broekzak of slaapzak zit. Maar zodra je hem tevoorschijn haalt begin ie te klagen. Met uiteindelijk een lege batterij.

Ook is de dekking van het mobiele netwerk niet perfect. Dus apps die van een netwerkdekking gebruik moeten maken werken niet of slecht. Download in zo een geval vooraf de kaarten van het gebied waar je naar toe gaat.

En dan de bediening. Heb je wel eens geprobeerd om je telefoon te bedienen met handschoenen aan? Dat gaat vaak niet. Dus handschoenen uit, telefoon bedienen en ondertussen bevroren vingers krijgen. Al met al genoeg redenen om niet 100% van je telefoon afhankelijk te moeten zijn.

Navigatie met een GPS

Maar een GPS is wel handig. Al is het maar om thuis op de computer te bekijken waar je nu allemaal gelopen hebt. Een GPS verteld je precies waar je bent. Dat doet het met coördinaten. En afhankelijk van de GPS ook met een kaart op het beeldscherm. Zelf maak ik gebruik van de Garmin GPSmap 62s. Dat is een wat ouder model van Garmin, maar deze werkt prima.

De GPS heeft grote knoppen en is met handschoenen aan te bedienen. Oké, soms druk ik op de verkeerde knop. Maar vaak gaat het goed. De GPSmap 62s heeft een snelle ‘fix’. Hij weet dus snel waar je precies bent. En hij gebruikt weinig energie. In de GPS doe ik Lithium AA batterijen van Energizer. Deze zijn lichter dan gewone AA batterijen. En in de kou gaan zo ook nog eens langer mee. Ook de GPS voorzie ik van een touwtje. Een rode in mijn geval. Dat valt lekker op.

Garmin GPSMap 62s

Garmin GPSMap 62s

Extra’s om het makkelijker te maken

Ook een horloge, pen en notitieboekje zijn handig. Noteer hoe laat je vertrekt en stopt. En noteer de afstand die je hebt afgelegd. Zo krijg je beter inzicht in de afstand die je in een uur of dag aflegt.

Het horloge dat ik draag ik eenvoudig. Het is een digitaal horloge dat in ieder geval de tijd aangeeft. Hij zit om m’n pols. Dus ik hoef niet de telefoon of GPS te pakken om de tijd te zien.

Casio Horloge met hoogtemeter

Casio Horloge met hoogtemeter

Om notities te maken gebruik ik een potlood. Werkt altijd. Dat wisten de Russische kosmonauten ook. Dus waarom iets anders gebruiken? Inkt bevriest en kan sputteren. Een potlood is licht en schrijft. Doet wat het moet doen.

Notities maak ik in een notitieboekje van Rite in te Rain. Deze notitieboekjes, buiten het feit dat ze prachtig geel zijn, zijn perfect voor buiten. Ze kunnen een regenbui hebben. En dus ook wel sneeuw. Scheuren moeilijk en zijn van een handzaam formaat. Perfect voor notities, dagboek of inspiratie brain dumps.

Rite in the rain met potlood

Rite in the rain met potlood

Conclusie

Kaart, kompas en GPS. Die moeten mee in je rugzak.

Maar het belangrijkste is toch zeker wel kennis. Dit is de basis. Wat moet je spullen als je niet weet hoe je ze gebruikt. Oefen thuis eens met al je apparatuur. Doe eventueel een kaart en kompas navigatie workshop. Ga Geocachen met je GPS. Maak je de spullen en hun gebruik eigen.

Het laatste wat je wilt is dat je in de winter niet weet waar je bent of waar je heen moet. Dan wil je genieten van de natuur en is het navigeren een hulpmiddel.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Win een zonnepaneel en een powerbank van Xtorm. Ter waarde van € 170,-Doe mee en win!
+ +
App nu met Henk-Jan
1
Heb je een vraag? Even Appen?
Ik geef graag advies over de reis.
Klik op de knop 👇👇